Kapliczka św. Anny w Kraszkowicach. Historia zabytku i rodziny Psarskich

W centrum Kraszkowic, na charakterystycznej wysepce pośrodku drogi, stoi kapliczka pod wezwaniem św. Anny. To jeden z rozpoznawalnych historycznych obiektów gminy Wierzchlas.

Według informacji opublikowanych przez Gminę Wierzchlas murowaną budowlę wzniesiono w XIX wieku, prawdopodobnie przed 1882 rokiem, staraniem rodziny Psarskich, ówczesnych właścicieli Kraszkowic, oraz franciszkanina o. Klemensa Brzozowskiego. Dokumenty gminne podają również rok 1882 jako datowanie kaplicy.

Kapliczka ma prostokątny korpus przykryty czterospadowym dachem, zwieńczony niewielką wieżyczką. Przy budowli znajduje się absyda prezbiterialna. Jej położenie pośród dróg od pokoleń przyciąga uwagę przejeżdżających przez wieś.

Historia rodziny Psarskich łączy Kraszkowice z walką o niepodległość Polski. Wiktor Walenty Julian Psarski, uczestnik powstań listopadowego i styczniowego, w 1852 roku odkupił rodzinny majątek w Kraszkowicach. W 1863 roku pełnił funkcję naczelnika okręgowego na południową część powiatu wieluńskiego. Zmarł w 1871 roku. Nie ma jednak podstaw, by na tej podstawie stwierdzić, że kapliczkę wzniesiono jako bezpośredni pomnik powstania styczniowego.

Przez lata kaplica była związana z parafią w Rudzie, od 1908 roku z parafią w Wierzchlesie, a następnie z utworzoną w 1987 roku parafią w Kraszkowicach. Po budowie nowego kościoła obiekt odnowiono w 2005 roku i przeznaczono na kaplicę przedpogrzebową.

Do przypomnienia jej dziejów zachęcił post Joli Szmigielskiej w lokalnej grupie mieszkańców. Autorka wpisu zapytała o dawne fotografie i rodzinne wspomnienia związane z kapliczką św. Anny. Jeśli dysponujecie takimi materiałami, warto je zachować i udokumentować, by historia tego miejsca nie zaginęła.

Do artykułu dołączona jest ilustracja poglądowa, a nie archiwalne zdjęcie kapliczki.

Źródła: Gmina Wierzchlas – opis kaplicy w Kraszkowicach, dokumentacja zabytków i biogram Wiktora Psarskiego; wpis Joli Szmigielskiej w lokalnej grupie mieszkańców.